تبيين: عضو هيئت علمي پژوهشگاه حوزه و دانشگاه گفت: همواره يكي از دغدغه هاي امام راحل(ره)، مقام معظم رهبري و همه كساني كه قصد تحكيم ريشه هاي انقلاب را دارند، مسأله وحدت حوزه ودانشگاه بوده است كه در واقع به معناي حركت به سمت ايجاد دانشگاه اسلامي است.

مقدمه: حجت الاسلام والمسلمين مهدي كرمي از فارغ التحصيلان موسسه امام خميني(ره) است كه در رشته كارشناسي ارشد اقتصاد موسسه فارغ التحصيل شده است. وي كه مدرك دكتري خود را در رشته اخلاق اسلامي، اخذ كرده ، عضوهيئت علمي پژوهشگاه حوزه و دانشگاه است و هم اكنون نيز پژوهش هاي وي بيشتر مربوط به مسأله اخلاق اقتصادي ، يعني تلفيقي از رشته هاي ارشد و دكتراي خود، است.

كتاب « مباني فقهي اقتصاد اسلامي » يكي از تأليفاتي است كه با همكاري وي به ثمر رسيده و هم اكنون نيز در دانشگاه ها تدريس مي شود و البته در چند ماه آينده ويراست جديد آن نيز انتشار خواهد يافت.

وي همچنين بر حسب ضرورت و عمل به تكليف، مسئولتي را نيز در نهاد مقام معظم رهبري در دانشگاه ها بر عهده گرفته است.

حجت الاسلام والمسلمين مهدي كرمي در گفتگو با خبرنگارتبيين در پاسخ به سئوالي در خصوص معناي وحدت حوزه و دانشگاه اظهار داشت: همواره يكي از دغدغه هاي امام راحل(ره)، مقام معظم رهبري و همه كساني كه قصد تحكيم ريشه هاي انقلاب را دارند، مسأله وحدت حوزه ودانشگاه است كه در واقع به معناي حركت به سمت ايجاد دانشگاه اسلامي است.

وي با اشاره به فرمايش رهبر معظم انقلاب،  نهاد مقام معظم رهبری در دانشگاه را به معنای حوزه در دانشگاه ها دانست و افزود: در واقع از حوزه افرادي بايد وارد دانشگاه شوند و با تلاش و کمک دانشگاهيان، دانشگاه اسلامي  بسازند، چرا كه بدون انگیزه مولفه های داخلی دانشگاه ،  چنین چیزی تحقق پیدا نمی کند و لذا نمی توان از بیرون، اسلامی بودن را تحمیل کرد.

عضو هيئت علمي پژوهشگاه حوزه و دانشگاه افزود: چند مولفه در رابطه با دانشگاه اسلامی وجود دارد كه بدون تحقق اين مولفه ها،‌ دانشگاه اسلامي، ايجاد نخواهد شد.

مولفه اول استادي است كه عميقا به باورهاي اسلامي معتقد باشد، مولفه دوم متن ديني است، چرا كه تا محتوا اسلامي نباشد نمي توان توقع دانشگاه اسلامي داشت.

وي مديريت و محيط را ديگر مولفه هاي دانشگاه اسلامي برشمرد و خاطر نشان كرد: بايد مديريت و فضايي مهيا شود كه استاد بتواند در آرامش متن را تدريس كرده و با دانشجو ارتباط برقرار كرده و زمينه كار و پژوهش فراهم شود.

دكتر كرمي با اشاره به نقش موسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني(ره) در ايجاد دانشگاه اسلامي خاطر نشان كرد: موسسه امام خميني(ره) در دو بخش استاد و متن درسي، نقشي اساسي دارد. نمايندگاني كه قرار است در دانشگاه هاي داخل و خارج براي تبيين دين گام بردارند، در مقام اول باید کسانی باشند که با زبان دانشگاه آشنا باشند و اولین مرکزی که در قم تأسیس شد و بر این مسأله و تربيت چنين اساتيدي اهتمام داشت، موسسه امام خمینی(ره) بود، چه زمانی که با نام موسسه در راه حق يا بنیاد فرهنگی باقرالعلوم فعاليت مي كرد و چه امروز كه با عنوان موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) فعاليت مي كند.

وي با اشاره به اينكه در نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری تعداد زیادی از فارغ التحصیلان موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره)حضور دارند، افزود: در حال حاضر بيش از 50 نفر از فارغ التحصیلان یا كساني كه به نحوي مرتبط با موسسه هستند، مسئولیت هاي جدی ای را در نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری بر عهده دارند.

فارغ التحصيل موسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني(ره) با اشاره به نقش موثر موسسه در تأمين متن درسي و محتواي آموزشي اظهار داشت: البته انتظار بيجايي است كه توقع داشته باشيم همه محتوا به سرعت آماده شود ، چرا كه موسسه در وهله اول، برای آموزش سرمایه گذاری کرده تا افراد متخصصی تربیت شوند که زبان حوزه و دانشگاه را بلد باشند و بتوانند معارف حقه دین را استخراج کنند تا بحث آماده سازی متون آغاز شود. البته هنوز خروجي كار موسسه جوابگوي نياز كشور و نياز حوزه و دانشگاه نيست.

وي در پاسخ به سئوال خبرنگار تبيين در خصوص نقش موسسه در تولید علم و اسلامی سازی علوم انسانی نيز اظهار داشت: تقریبا آخرین سندی که در شورای عالی انقلاب فرهنگی در دولت دهم تصویب شد ، سند دانشگاه اسلامی بود و اساتید بزرگواری در طول دو دهه کار کردند تا اين سند، آماده شود و در شورای عالی انقلاب فرهنگی به تصویب برسد. چرا كه ما نبايد انبار توليدات ديگران و به خصوص غرب باشيم.

دكتر كرمي با اشاره به اينكه در بسياري از موارد نه تنها توليدات غرب را فرا گرفتيم، بلكه بهتر از خودشان ، نگهداري، تبيين و ترويج كرده ايم افزود: متأسفانه سراغ تولیدات بومی که با مبانی فکری و شریعتمان باشد، نرفتیم، لذا به نظر مي رسد اين موسسه ،تا رسيدن به اهداف بلندي كه در زمينه توليد علم ديني در نظر گرفته است ، فاصله زيادي دارد و چه بسا يكي از دلايل آن نيز ، نياز زياد امروز ما باشد كه نتايج به دست آمده در مقابل آن نياز، پاسخگو نيست.

وي با بيان اينكه داشته هاي علمي ما از غرب آمده و متأسفانه داشته هاي ديني ما از مسائل مختلف هنوز تدوين نشده است، خاطر نشان كرد: به عنوان نمونه در بحث اقتصاد، يكي از مهمترين مسائل، اقتصاد خرد است كه اگر به خوبي تبيين نشود، اقتصاد كلان نمي تواند به خوبي پياده شود. بنده با سه نفر از ديگر دوستان درصدد پژوهش در زمينه اقتصاد خرد اسلامي برآمديم، اما در مشاوره با اساتيد خود ، آنها ما را از ورود به اين عرصه منع كردند، چرا كه معتقد بودند مطلبي در اين زمينه وجود ندارد. اما ما اين كار را با مشورت آيت الله مصباح و ديگر اساتيد حوزوي آغاز كرديم و كه نتيجه آن بعد از 2 سال پژوهش، كتابي با عنوان  " در آمدی بر مبانی اقتصاد خرد در جامعه اسلامی " شد و زماني كه نتيجه را به اساتيد خود نشان داديم، آنها تعجب كردند. لذا خميرمايه ها در دين فراونند، اما بايد كارو تلاش نمود و آنها را كاربردي كرد.

وي اظهار اميد واري كرد: علامه مصباح و شاگردانشان با دقت نظري كه در اين زمينه براي جلوگيري از انحراف دارند، در آينده توليدات علمي خوب و متقني داشته باشند. البته کتاب هایی که امروز از طرف دانش پژوهان موسسه امام خميني(ره) تأليف شده و حضور علمی آنها در مجامع دانشگاهي و همچنين وجود اساتيد برجسته در بين آنها، تاكنون نيز اثرات بسيار خوبي داشته و تا بيرون از مرزها نيز ادامه داشته است.

دكتر كرمي در ادامه در پاسخ به سئوال خبرنگار تبيين در خصوص جايگاه علمي اين موسسه در نهاد هاي علمي خاطر نشان كرد: نگاه مجامع علمي كشور به موسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني(ره) از نظر علمي، نگاهي كاملا مثبت است- البته غير از گروهي كه ايده هاي سياسي شان مانع از قضاوت صحيح شده است- و حتي بسياري از مجامع علمي عليرغم تفاوت نگاه سياسي، در جايگاه علمي موسسه شك ندارند.

وي افزود: حتی برای جذب هیئت علمی دانشگاه ها، همواره نگاه بسياري مثبتي نسبت به فارغ التحصیلان موسسه امام خميني(ره) وجود داشته است.

عضو هيئت علمي پژوهشگاه حوزه و دانشگاه در خصوص جايگاه موسسه نسبت به اهداف تعيين شده نيز اظهار داشت: راهي كه علامه مصباح یزدی شروع كرده اند،  حد یقف ندارد و  طبيعتا كارهاي انجام شده تا كنون ولو بسيار مثبت، اما ایشان و تربیت شدگان ایشان را متقاعد نکرده است ، چرا كه تقريبا در مسير آزمون و خطا قرار دارد و كم كم به مرحله تثبيت و نتيجه دهي پژوهش ها خواهد رسيد.

وي در بخش ديگري از سخنانش پيشنهاداتي را نيز در خصوص آموزشهاي موسسه ارائه داد و افزود: يكي از مشكلات موسسه ، زمان بر بودن مرحله آموزش است. هرچند در مرحله پايه بايد افراد را با شالوده فكر ديني آشنا كرد و در غير اين صورت قطعا در مرحله توليد علم به مشكل برخواهيم خورد، اما در مقاطع ديگر مي توان، مدت آموزش را كوتاه كرد و احيانا واحدهاي غيرضروري را حذف كرد و يا واحدهايي كه گذراندن حضوري آنها ضروري نيست، را به صورت غير حضوري برگزار كرد. همچنين مي توان اگر افرادي محتواي دروس موسسه را در بيرون موسسه گذرانده اند، را از كلاس معاف كرد تا سرعت بيشتري به مرحله آموزش داده شود.

دكتر كرمي همچنين پيشنهاد كرد: ازفارغ التحصيلان خارج از موسسه نيز در مقطع ارشد و دكتري جذب شود و البته محتواي لازم به آنها آموزش داده شود كه اگر بتوان چنين كرد، سرعت بيشتري در امر آموزش و در نتيجه اتلاف وقت كمتر دانش پژوهان و سرمايه موسسه امام خميني(ره) را در پي خواهد داشت.

اين نويسنده و پژوهشگر خاطر نشان كرد: بنده معتقد هستم كه سيستم آموزشي انگلستان نسبت به بسياري از دانشگاه هاي دنيا بهتر است، چرا كه پژوهش محور بوده و براي دوره دكتري، آموزشي وجود ندارد و دانش پژوه ، فقط بايد به پژوهش بپردازد و از همان آغاز كار، موضوع را مشخص كرده و استاد راهنما انتخاب مي شود و اگر آموزشي هم لازم باشد، توسط استاد راهنما برگزار مي شود، كه موسسه نيز مي تواند به اين شيوه رفتار كند.

وي با اشاره به اينكه بسياري از واحدها و آموزش ها در كارهاي تحقيقاتي و پژوهشي موسسه، چندان مفيد و كارساز نيست، اظهار داشت: بنده با چند تن از فارغ التحصيلان مقطع دكتري در موسسه نيز صحبت كردم و برخي از آنها اذعان داشته اند كه از درصد كمي از آموزش هاي اقتصادي ، در پژوهش ها مورد استفاده قرار مي گيرد. لذا اگربدون تعصب و با در نظر گرفتن شرايط فعلي بتوان بهتر برنامه ريزي كرد ، نتايج مطلوب تر و سريع تري خواهد داشت و چه بسا داوطلباني جذب شوند كه مي توانند بسيار در اين عرصه موثر ظاهر شوند، اما در حال حاضر به خاطر چنين مشكلاتي، پا به عرصه دكتري در موسسه امام خميني(ره) نمي گذارند .

انتهاي پيام/